اچآر مکمستر، مشاور پیشین امنیت ملی امریکا، سیاست امریکا در قبال طالبان را«فاجعهبار» و ناقص توصیف کرده و خواستار تغییر آن شده است.
آقای مکمستر که در نخستین کنفرانس انستیتوت مطالعات استراتژیک افغانستان در واشنگتن، صحبت میکرد، سیاست امریکا در افغانستان در زمان بیست سال حضور نظامی این کشور در افغانستان را«شکست خودی بر اساس خودفریبی» توصیف کرده است.
او افزوده است:«به نظر من، وضعیت افغانستان و فروپاشی نیروهای امنیتی تحمیل شکست بر خود بود. این زدن به ریشه خود مبتنی بر یک توهم بود، مبتنی بر یک داستان خود پرداخته بود تا خروج از این کشور را توجیه کنند.»
مک ماستر، مذاکره امریکا با طالبان در سالهای ۲۰۱۹ و ۲۰۲۰ را عامل بیاعتبار ساختن حکومت افغانستان خوانده و گفته است که «پس از آن سالها اقداماتی صورت گرفت که من فقط میتوانستم آنها را به عنوان همکاری با طالبان علیه حکومت افغانستان تعبیر کنم.»
او توافقنامه صلح دوحه را سند تسلیمی امریکا توصیف کرد که از سوی بایدن اجرا شد. وی تصریح کرده است که بایدن به هیچ یک از توافقات دولت ترمپ به جز موافقتنامه دوحه این قدر ایمان نداشت.
مشاور پیشین امنیت ملی امریکا از رویکرد دولت اوباما مبنی بر تفکیک طالبان و القاعده نیز انتقاد کرده و گفته است:« به طور مشخص به تفکیکی میخواهم اشاره کنم که حکومت اوباما میگفت طالبان مشکل اصلی نیست؛ بلکه القاعده مشکل اصلی است.»
وی تفکیک میان طالبان و سایر گروههای تروریستی را«افسانه» خوانده و گفته است:«ما به طور یقین میدانیم که آنها افراد، منابع و دانش و مهارتها را با هم به اشتراک میگذارند. گاهی با سایر سازمانهای تروریستی مانند داعش در تقابل هستند، اما غالباً همکاری میکنند. همانطور که به اعتقاد من، در آگست ۲۰۲۱ برای قتل شهروندان افغانستان و ۱۳ سرباز و زن امریکایی در جریان تخلیه چنین کردند.»
کنفرانسی که آقای مک ماستر در آن صحبت کرده است، از سوی انیستیوت مطالعات استراتیژیک افغانستان زیر عنوان «پسا اسلامگرایی» در واشنگتن برگزار شده بود.
پس از خروج امریکا از افغانستان که در توافق نامه دوحه روی آن توافق شده بود، زمینه فروپاشی نظام جمهوریت مساعد شد.
پس از فروپاشی جمهوریت و برگشت طالبان به قدرت، بیش از ده میلیون شهروند افغانستان مجبور به ترک کشور شان شدند. امروزه بسیاریها به این باور اند که افغانستان به یک زندان بزرگ برای شهروندانش مبدل شده و گروههای مختلف تروریستی زیر چتر طالبان دوباره در این کشور فعال شده و مصروف سربازگیری و آموزش نیروهای تروریستی جدید هستند.
با این حال، امریکا از طالبان در سه سال اخیر حمایت مالی کرده که این امر برای بسیاری از تحلیلگران مایه تعجب و سردرگمی بوده است.
طالبان مدعی اند که امریکا را شکست دادهاند اما ناظران میگویند که دریافت کمک مالی از امریکا ادعای شکست امریکا از جانب طالبان را بیاساس ثابت میکند. معمایی که آن را مشاور پیشین ایالات متحد امریکا«خودزنی مبتنی بر خود فریبی» عنوان داده است.
در این اواخر برخی از حلقات نیرومند سیاسی در امریکا به ویژه در کانگرس این کشور در فرآیند واکاوی خروج امریکا از افغانستان، دولت باید را مسوول خروج فاجعه بار خوانده و خواهان پاسخگویی بایدن و همکاران نزدیک او در این خصوص شده اند. این حلقات خواهان همکاری امریکا با نیروهای ضد طالبان شده و بر قطع کمکهای مالی امریکا به افغانستان اصرار دارند.
