آدم بولر، نماینده رییس جمهوری امریکا در امور گروگانها، امروز شنبه، ۲۲ سنبله/شهریور، در یک سفر غیرمنتظره با زلمی خلیلزاد نماینده ویژه پیشین امریکا در امور صلح افغانستان، وارد کابل شد.
وزارت امور خارجه طالبان در خبرنامهای گفته که بولر و خلیلزاد با امیرخان متقی درباره زندانیان دو کشور، راههای گسترش روابط دوجانبه، مسائل مربوط به شهروندان، سرمایهگذاری و سایر فرصتها در افغانستان بهطور همهجانبه گفتوگو کردهاند.
براساس این خبرنامه، امیرخان متقی به هیأت امریکایی گفته است: «اکنون فرصت مناسبی فراهم شده تا روابط به حالت عادی بازگردد.»
متقی افزوده است:«در روابط دوجانبه هیچ مسئله پیچیدهای وجود ندارد که حل آن دشوار باشد.»
وزارت امور خارجه طالبان، تصریح کرده که رییس هیأت امریکایی سفر قبلی خود به کابل را سودمند خوانده و افزوده که هر دو طرف باید در ادامه نشستهای گذشته تلاش بیشتری انجام دهند تا نتایج بهتری حاصل شود.
به گفته وزارت امور خارجه طالبان، رییس هیأت امریکایی تاکید کرده که کشورش به آزادی انتخاب ملتها احترام میگذارد و «قصد ندارد چیزی را بر افغانها تحمیل کند.»
این دومین بار است که یک هیأت امریکایی به ریاست آدام بولر، نماینده رییس جمهوری امریکا در مسایل مرتبط با گروگانها، همراه با زلمی خلیلزاد، فرستاده پیشین امریکا برای افغانستان، به کابل سفر میکند.
ایالات متحده بارها از طالبان خواسته است که گروگانهای این کشور به ویژه محمودشاه حبیبی را از بند آزاد کند. اما طالبان حضور او در زندانهای این گروه را رد کرده است.
پیشتر، وزارت خارجه امریکا تهدید کرده بود که اگر طالبان گروگانها را آزاد نکند، با پیامدهای سختی روبرو خواهد شد.
محمدشاه حبیبی شهروند افغانستانیبار امریکایی در سال ۲۰۲۲ به اتهام همکاری در شناسایی محل سکونت ایمن الظواهری رهبر القاعده در کابل توسط استخبارات طالبان بازداشت شد.
ناظران، سفر هیأت امریکایی به کابل را مشکوک و دارای اجنداهای پنهان میدانند. به اعتقاد ناظران، در عقب درهای بسته گفتوگوهای دیگری فراتر از بحث آزادی گروگانها و زندانیان مطرح است.
طالبان ظاهراً مدعیاند که امریکا را در جنگ شکست دادهاند اما در چهارسال اخیر بارها مقامهای این گروه از امریکا خواستهاند که روابط خود را با آنان عادیسازی کند و سفارت خود را در کابل بازگشایی نماید.
امریکا نیز برغم آنکه مدعی دشمنی با طالبان است و برخی از مقامهای امریکایی طالبان تروریست خوانده و خواستار حمایت از جبهات ضد طالبان شدهاند، به صورت مستقیم وغیرمستقیم برای طالبان کمک مالی میکند. منابع آگاه میگویند که امریکاییها هفتهوار برای طالبان به صورت مخفی پول میفرستند و این پولها بین مقامهای طالبان تقسیم میشود.
به باورآگاهان روابط طالبان و امریکا بسیار پیچیده است و در خفا مسایلی بین آنان جریان دارد که در رسانهها از آن سخن گفته نمیشود.
حاشیه فربهتر از متن این سفر
حضور زلمی خلیلزاد در کنار هیأت امریکایی در کابل، در گذشته و اکنون از حاشیههای فربهتر از متن این سفر بوده است. آدم بولر، که از او به عنوان نماینده ترامپ در امور گروگانها یاد میشود، شخص شناخته شدهای در افغانستان نیست و به نظر میرسد که او روپوشی به سفرهای خلیلزاد به افغانستان باشد. ناظران میگویند که هنوز هم خلیلزاد شخص کلیدی برای امریکا در سیاست افغانستان است و مهرههای دیگری که در این حوزه کار میکنند، براساس دیدگاهها و مشورتهای خلیلزاد پیش میروند.
خلیلزاد اما در افغانستان آدم جنجالبرانگیزی است. او به داشتن دیدگاههای تعصبآلود قومی مشهور است و بسیاریها او را متهم میکنند که به خاطر تعلقات تباری با طالبان(تبارپشتونی) توافقنامه دوحه میان امریکا و طالبان را به نفع طالبان تنظیم کرد تا زمینه برگشت طالبان به قدرت و در واقع درانحصار درآمدن قدرت در دست پشتونها مساعد شود.
خلیلزاد در چهار سال اخیر متهم به تلاش برای سفیدنمایی طالبان شده است.
سفر او به کابل همواره حساسیت برانگیز میشود. نیروهای سیاسی و نظامی ضد طالبان خلیلزاد را هدف حملات گسترده قرار داده و در شبکههای اجتماعی به شکل گسترده سفر این افغانستانیتبار امریکایی به افغانستان زیر اداره طالبان بحث برانگیز میشود.
خلیلزاد از نظر قومی پشتون است و زاده افغانستان میباشد که شهروندی امریکا را بدست آورده و در این کشور تا سطح سفیر امریکا در عراق و افغانستان ارتقا نمود. منتقدان او میگویند که خلیلزاد بجای کار کردن برای آبادی و ترقی افغانستان، به نفع یک گروه افراطی قومی کار میکند و دست آوردهای دموکراتیک افغانستان را قربانی توطیهها و افکار قبیلهای خود کرده است.
خلیلزاد رییس هیأت مذاکره کننده امریکا بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ بود. او در این مدت گفتوگوهای مفصلی در دوحه قطر با طالبان انجام داد. به عقیده ناظران، در این گفتوگوها اسناد جامعی در باره همکاری طالبان و امریکا تهیه شده که به عنوان ضمایم توافق نامه دوحه معرفی شده اما تا کنون از محتوای آنان کسی اطلاعی در دست ندارد.