طالبان گفتوگو با مخالفان را رد کردند و «حرکت همصدایی» را «دسیسهچینی» خواندند
ذبیحالله مجاهد سخنگوی طالبان، در یک گفتوگوی رسانهای، گفتوگو با جریانهای سیاسی مخالف این گروه را که اخیراً اعلام همصدایی کرده وخواستار گفتوگو با طالبان شدند، رد کرده است.
سخنگوی طالبان حرکت همصدایی مخالفان این گروه را «دسیسهچینی»خوانده و از چهرههای سیاسی دخیل دراین روند خواسته که به کشور برگردند. یکی از چهرههای سیاسی شناخته شده در این روند، حنیف اتمر وزیر پیشین امور خارجه افغانستان است.
سخنگوی طالبان در پاسخ به این پرسش که آیا طالبان با مخالفان خود مذاکره میکنند، گفت:«آنها آزموده شدند و دیگر لازم نیست برایشان فرصت داده شود.»
شماری از چهرههای سیاسی، با اشاره به پاسخ منفی طالبان به گفتوگو با مخالفان، از مخالفان این گروه انتقاد کرده و گفتهاند که مخالفان طالبان از اساس در اشتباه بودهاند که تصور میکنند طالبان با آنان گفتوگو میکنند.
این در حالی است که حدود یک ماه پیش شماری از جریانهای سیاسی و نظامی مخالف طالبان در یک همآیش سیاسی بزرگ گردهمآمده و با ایجاد روندی تحت نام همصدایی خواهان گفتوگو با طالبان برای حل بحران سیاسی در کشور شدند.
لطیف پدرام رهبر حزب کنگره ملی و از منتقدان جریان همصدایی، در واکنش به اظهارات سخنگوی طالبان در برگه اکس خود نوشت:«حالا اپوزیسیون محترم منتظر چه است؟ شما فرمودید که راه حل گفتگو و دیپلماسی است و طالبان آن را رد کردند. این زمستان هم، فکر میکنم خواهد گذشت مثل دیگر فصلها و زمستانها.»
آقای پدرام قبلاً نیز گفته بود که طالبان حاضر به گفتوگو با جریانهای مدعی مخالفت با این گروه نیست. او از مخالفان طالبان به خاطر فقدان اتحاد و نداشتن برنامه روشن برای آینده کشور انتقاد کرده است.
ناظران به این باوراند که حرکت اخیر جریانهای سیاسی مخالف طالبان که تحت نام همصدایی مطرح شد، ابتکار سیاسی ایران بوده و پاسخ منفی طالبان به این ابتکار یک بار دیگر نشان میدهد که طالبان ایران را به عنوان یک کشور تاثیرگذار در تحولات سیاسی افغانستان به رسمیت نمیشناسند. طالبان به درخواست ایران برای شرکت در نشست منطقهای تهران که اندکی پس از برگزاری همآیش سیاسی مخالفان طالبان برگزار شد، نیز پاسخ رد دادند و حاضر به اشتراک در این نشست نشدند. اقدامی که از سوی ناظران تحقیر دیپلماتیک تهران بوسیله طالبان خوانده شد.
برخی از منابع مطلع پاسخ منفی طالبان به گفتوگو با مخالفان را به سفر اخیر زلمی خلیلزاد به کابل مرتبط میدانند. این منابع میگویند که سیاست خارجی طالبان را خلیلزاد مدیریت میکند. زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه پیشین امریکا در امور صلح افغانستان که از حامیان شناخته شده طالبان در امریکا به شمار میرود، در مواقع حساس به کابل سفر میکند و سیاست خارجی طالبان را جهت میدهد. او دو روز پیش به کابل سفر کرد. خلیلزاد به دلیل تعلقات تباری از طالبان حمایت میکند. از او به عنوان یکی از مخالفان نزدیکی طالبان با ایران یاد میشود.
طالبان از جابجایی ۱۵ مقام این گروه خبر دادهاند
سخنگوی طالبان در خبرنامهای از جابجایی شماری از مقامهای این گروه خبر داده و گفته که این جابجاییها به حکم ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، صورت گرفته است.
در خبرنامهای که سخنگوی طالبان امروز منتشر کرده، نام ده نفر به شرح زیر گرفته شده که از جا به جای دیگر مقرر شدهاند:
گل حیدر شفق والی پیشین طالبان در جوزجان به حیث والی بامیان؛
عبدالله سرحدی والی پیشین بامیان به حیث والی جوزجان؛
احمدشاه دیندوست فرمانده قول اردوی البدر به حیث والی سرپل؛
انزرگل عبدالله رئیس ارکان قول اردوی ۲۰۱ خالد بن ولید، به حیث معاون والی لغمان؛
غلام الرحمن حیدری رئیس اداره مبارزه با فساد به حیث معاون والی ننگرهار؛
مخدوم عبدالخبیر فرمانده تولی فرماندهی لوای سرپل، به حیث فرمانده پولیس طالبان در سمنگان؛
رئیس پیشین استخبارات طالبان در کندز، به حیث فرمانده پولیس ولایت لغمان؛
عبدالله ولسوال/فرماندار شهرستان میوند کندهار، به حیث کمیسار در گذرگاه سپین بولدک؛
سید محمد وارث فرمانده کندک حمایوی زون کندهار به حیث ولسوال/فرماندار میوند در این ولایت؛ و
احمدالله سالم آمر حوزه هشتم طالبان در کندهار، به حیث فرمانده کندک حمایوی زون کندهار گماشته شدهاند.
برخی از رسانهها از جابجایی ۲۵ مقام طالبان خبر داده و برخی از جابجایی ۱۵مقام این گروه سخن گفتهاند. نامها وموقفهای تمامی افراد جابجا شده در خبرنامه طالبان ذکر نشده و تنها از ۱۰ نفر فوقالذکر یاد شده است.
در جابجاییهای تازه، افراد تازه وارد ساختار اداری و سیاسی و نظامی طالبان نشده و طبق معمول افراد از یک جا به جای دیگر منتقل شده یا شماری هم که مدتی از کاری برکنار شده بودند، دو باره کار به دیگری گماشته شدهاند.
آگاهان امور میگویند که افراد در رژیم طالبان براساس وفاداری به رهبر و مقامهای ارشد این گروه و همچنین تعلقات قومی و تباری به کار گماشته میشوند و انگیزههای جابجاییها بیشتر سیاسی و قومی است و توجهی به شایسته سالاری صورت نمیگیرد.
منابع: عصر امروز داخل محکمه شهری میمنه انفجار صورت گرفت
منابع محلی در ولایت شمالی فاریاب میگویند که حوالی عصر امروز، پنجشنبه، ۱۱ جدی/دی، در داخل محکمه شهری شهر میمنه مرکز این ولایت، انفجار صورت گرفته است.
تا کنون جزییاتی از تلفات و خسارات ناشی از این انفجار گزارش نشده اما برخی از منابع گفتهاند که انفجار ناشی از پرتاب بم دستی به داخل محکمه توسط افراد ناشناس بوده است.
طالبان در این باره تا کنون اظهار نظر نکردهاند.
تا کنون فرد یا گروهی نیز مسوولیت این انفجار را به عهده نگرفته است.
محاکم طالبان که در آنان اغلب احکام ظالمانهای علیه متهمان صادر میشود، یکی از اهداف برای گروههای مسلح مخالف و افراد متضرر دانسته میشود.
در گذشته نیز گزارشهای متعددی از وقوع انفجار و پرتاب بم دستی در محاکم طالبان در ولایتهای مختلف به نشر رسیده است. در برخی از مواقع جبهات نظامی ضد طالبان مسوولیت این حملات را به عهده گرفتهاند.
طلبان عمدتاْ رویدادهای امنیتی را کتمان میکنند و رسانههای فعال در زیر سلطه رژیم طالبان نیز اجازه نشر وقایع امنیتی را ندارند.
سازمان ملل در تازهترین گزارش خود گفت که در سال ۲۰۲۵ میلادی نزدیک به یک هزار رویداد امنیتی در افغانستان توسط این سازمان ثبت شده است که صدها کشته وزخمی برجا گذاشته است. طالبان اما این رویدادها را گزارش نداده و گزارشهای امنیتی منابع غیررسمی را همیشه انکار کردهاند.
منابع پاکستانی: یک پهپاد هندی توسط پاکستان در میدان وردک افغانستان سرنگون شد
برخی از منابع پاکستان مدعی شدهاند که پهپاد سرنگون شده در ولایت میدان وردک افغانستان، متعلق به هند است و توسط پاکستان سرنگون شده است.
جان اچکزی وزیر پیشین اطلاعات ایالت بلوچستان پاکستان ساعتی پیش در صفحه اکس خود به نقل از یک منبع نوشت که پهپاد سرنگون شده در میدان وردک متعلق به هند است و از سوی پاکستان سرنگون شده است.
آقای اچکزی افزوده که «افغانستان عملاً فضای هوایی خود را به هند اجاره داده و این کشور را به یک پایگاه برای جاسوسی علیه پاکستان و چین تبدیل کرده است.»
او در ادامه نوشته است:«چه کسی در حالی که منطقه در آتش میسوزد، سود میبرد؟ آیا افغانستان به شریک در برنامه هند تبدیل شده است؟»
پیشتر منابع محلی در ولایت میدان وردک به رسانهها گفتند که یک پهپاد در این ولایت سقوط کرده است.
بعدتر افراد طالبان در شبکههای اجتماعی تصاویر و ویدیوهایی را در شبکههای اجتماعی نشر کردند لاشه پهپاد سرنگون شده را نشان میداد.
طالبان در این مورد اظهار نظری نکردهاند و تا کنون منابع مستقل در این مورد که این پهپاد متعلق به کدام کشور است، نیز اظهار نظر نکردهاند.
پاکستان در ماههای اخیر بارها طالبان افغانستان را متهم به همدستی با هند در ضربه زدن به پاکستان متهم کرده است.
یک ورزشکار جوان در کندز به دلیل مشکلات خانوادگی خودکُشی کرد
منابع محلی در ولایت شمال شرقی کندز گفتهاند که یک ورزشکار جوان ۲۲ ساله در شهر کندز مرکز این ولایت دست به خودکشی زده و به زندگی خود پایان داده است.
به گفته منابع، این ورزشکار جوان برکتالله نام داشته و باشنده اصلی منطقه«جوانه مشهد» از مربوطات مرکز ولایت کندز بوده است.
منابع افزودهاند، این جوان در شهر کندز دست به خودکشی زده و به زندگی خود پایان داده است.
تاکنون جزئیات بیشتری در مورد چگونگی خودکشی این جوان و زمان آن منتشر نشده است.
انگیزه خودکشی این جوان مشکلات خانوادگی عنوان شده است.
در بیشتر از چهارسال گذشته آمار خودکشیها در میان جوانان در افغانستان به دلیل فقر و بیکاری و خشونتهای خانوادگی به گونه چشمگیری افزایش یافته است.
گسترش فقر و بیکاری و فشارهای روانی ناشی از سیاستهای سرکوبگرانه طالبان از عوامل درشت خودکشیها در کشور به شمار میرود.
طالبان دو چهره هنری تیاتر هرات را بازداشت کردند
منابع محلی در ولایت غربی هرات میگویند که طالبان دو چهره هنری تیاتر این ولایت را بازداشت کردهاند.
به گفته منابع، اداره موسوم به امر به معروف طالبان امروز، پنجشنبه ۱۱ جدی/دی، غلام فاروق سرخوش و احمد فیروز ملائکه دو چهره معروف تیاتر هرات را نخست احضار و سپس بازداشت کردهاند.
دلیل بازداشت این چهرههای معروف تیاتر انتقاد آنان از دستور ممنوعیت نشر تصاویر زنده جان در هرات عنوان شده است.
برخی از منابع خبری گفتهاند که این دو چهره هنری پس از چندین ساعت بازداشت دوباره رها شدهاند اما طالبان تا کنون در این باره اظهار نظر نکردهاند.
در گذشته نیز گزارشهای متعددی از بازداشت چهرههای معروف هنرمندان، تیاتر، نویسندگان و آواز خوانان منتشر شده است.
اداره موسوم به امربهمعروف طالبان در هرات، روز گذشته، نشر تصاویر زندهجان را ممنوع اعلام کرد و از برخورد با متخلفین هشدار داد.
پس از سلطه دوباره طالبان در افغانستان، این گروه آوازخوانی و نواختن موسیقی را ممنوع اعلام کرده و بارها از بازداشت هنرمندان و تخریب آلات موسیقی آنان خبر داده است.
اکنون بسیاری از هنرمندان افغانستان از ترس شکنجه و زندان طالبان به خارج از کشور پناهنده شدهاند.
علمای دینی غیروابسته به طالبان میگویند که تحریم موسیقی و آوازخوانی از سوی طالبان که تحت نام اجرای شریعت صورت میگیرد، ناشی از برداشتهای نادرست طالبان از دین است و فاقد مبنای شرعی میباشد.
نویسنده پشتون: رهبری سیاسی و فکری پشتونها به شدت تضعیف شده است
«قسیم زیر احمدزی»، نویسنده و پژوهشگر پشتون، در یادداشتی در صفحه اکس خود «زوال پشتونها در نیم قرن اخیر» را مورد برسی قرار داده است. او گفته که رهبری سیاسی و فکری پشتونها در پنجاه سال گذشته هم در افغانستان و هم در مناطق پشتوننشین پاکستان به شدت تضعیف شده است.
آقای احمدزی به این باور است که تضعیف رهبری سیاسی و فکری پشتونها نه تنها نتیجه رقابت میان اقوام، بلکه یک فروپاشی درونقومی ساختاری و دوگانهگی است.
وی افزوده که به لحاظ سیاسی این زوال با سقوط داوود خان(۱۳۵۷ خورشیدی) و فروپاشی رژیم خلق آغاز شد. نیروهای دولتساز و مدرنگرا از میان رفتند و جای آنان را گروههایی گرفتند که نه تجربه حکومتداری داشتند و نه رویکرد ملی و مدرن را دنبال میکردند. در این فرآیند، ملاها و نخبگان سنتی جایگزین رهبران مدرن شدند و ساختار رهبری قبیلهای و محلی نیز دچار فروپاشی شد.
قسیم زیر احمدزی، تاکید کرده که گفتمان پشتونها از عقلانیت و دولتسازی به قومگرایی و اسلامگرایی گرایید و نویسندگان پوپولیست و سطحی، جای اندیشمندان و نظریهپردازان بزرگی چون قیامالدین خادم، عبدالرحمن پژواک و حسن کاکر را گرفتند. افرادی که زمانی نمایندگان تفکر مدرن، علمی و دولتمحور در میان پشتونها بودند.
وی تصریح کرده است که این فروپاشی دوگانه سیاسی و فکری یک زوال ساختاری و درونقومی ایجاد کرده که پیامدهای آن تا امروز در حیات سیاسی و فکری پشتونها آشکار است.
آقای احمدزی تاکید کرده است که فهم این زوال مستلزم فراتر رفتن از تحلیلهای صرفاً بینالاقوامی و توجه به تغییر در منابع مشروعیت رهبری پشتونها و انتقال اقتدار به نیروهای عقبگرا و پوپولیست است.
این نویسنده و پژوهشگر پشتونتبار در اخیر خاطر نشان کرده که «این زوال درونی پشتونها، نه تنها تضعیف سیاسی یک قوم، بلکه فروپاشی فرهنگ و گفتمان مدرن و عقلگراست که سالها پشتونها را به عنوان رهبری اثرگذار در افغانستان تعریف میکرد.»
پشتونها یکی از اقوام افغانستان به شمار میروند که بر سر تصاحب قدرت با دیگر اقوام از جمله تاجیکها، هزارهها و ازبیکها در جنگ و ستیز بودهاند.
در این اواخر بحث قومی در افغانستان به شدت داغ شده است. نویسندگان اقوام تاجیک و هزاره طالبان را متهم به رفتار خشونتبار قومی با سایر اقوام نموده و معتقدند که چنین رفتار زندگی مسالمتآمیز اقوام را صدمات جبرانناپذیر میزند و راه را به تجزیه کشور باز میکند.
نهادهای ناظر امنیتی در پاکستان: بسته شدن مرز افغانستان، حملات تروریستی را کاهش داد
رسانههای پاکستانی به نقل از نهادهای ناظر امنیتی این کشور گزارش دادهاند که پس از بستن مرز با افغانستان در ۱۱ اکتبر، این کشور شاهد کاهش حملات تروریستی بوده است.
روزنامه دان در گزارشی نوشته که حملات تروریستی در پاکستان در ماه نوامبر ۹ درصد و در ماه دسامبر ۲۰۲۵، حدود ۱۷ درصد کاهش یافت.
این روزنامه با اشاره به دادههای جمعآوریشده توسط مرکز تحقیقات و مطالعات امنیتی پاکستان نوشته است که مرگ و میر مرتبط با خشونت تروریستی در میان غیرنظامیان و مقامات امنیتی نیز در سهماهه آخر سال ۲۰۲۵ کاهش یافت.
براساس این گزارش، پاکستان از سال ۲۰۲۱، همزمان با بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان، شاهد افزایش مداوم خشونت بوده است؛ ۳۸ درصد در سال ۲۰۲۱، ۱۵ درصد در سال ۲۰۲۲، ۵۶ درصد در سال ۲۰۲۳، ۶۷ درصد در سال ۲۰۲۴ و ۳۴ درصد در سال ۲۰۲۵.
طبق ارقام ارائه شده، تعداد تلفات از ۲۵۵۵ نفر در سال ۲۰۲۴ به ۳۴۱۷ نفر در سال ۲۰۲۵ در پاکستان افزایش یافت.
روزنامه دان نوشته بیشترین افزایش خشونت در خیبر پختونخوا ثبت شده است. جایی که تعداد کشتهشدگان از ۱۶۲۰ نفر در سال ۲۰۲۴ به ۲۳۳۱ نفر در سال ۲۰۲۵ افزایش یافت.
موسسه مطالعات منازعه و امنیت پاکستان هفته پیش گزارش داد که ۲۰۲۵ بدترین سال برای غیرنظامیان پاکستانی در یک دهه اخیر بود. در این گزارش آمده بود که سال ۲۰۲۵ شاهد «افزایش چشمگیر» خشونتها هم از نظر شدت و هم تعداد بود.
تأملی بر جایگزینی نام و هویت زبان «پارسی» به «دری»
تقریباً همۀ منابع تاریخی و ادبیِ پس از اسلام در قلمرو خراسان بزرگ ـ که بخش عمدۀ آنها در جغرافیای افغانستانِ امروز پدید آمدهاند، از زبان مردم بلخ و هرات و کابل و غزنه و بدخشان و تخار و پروان و غور و بادغیس و بامیان و…، با نام «فارسی» یاد کردهاند، نه «دری». ازاینرو، اگر امروزه این زبان، «دری» نامیده شود، گسستی در پیوستگی تاریخیِ هزارسالۀ آن پدید میآید و این میراث عظیمِ مکتوب، عملاً به سود کسانی مصادره میشود که زبان خود را «فارسی» مینامند و تداوم تاریخی آن را حفظ کردهاند.
افغانستان بدترین کشور جهان برای زنان شناخته شد
موسسه زنان، صلح و امنیت، دبلیو پی اچ اف، در ارزیابی تازه خود از وضیعت حقوق بشری زنان کشورها، افغانستان را در صدر فهرست هفت بدترین کشور جهان برای زنان قرار داده است.
این موسسه گفته است که وضعیت زنان را بر اساس سه شاخصه اصلی مشارکت، عدالت و امنیت بررسی کرده و این بررسی نشان میدهد که زنان افغانستان در زمینه امنیت و دسترسی به عدالت در قعر جدول جهانی قرار دارند.
در گزارش این نهاد که روز چهارشنبه، ۱۰ جدی/دی، نشر شده آمده است که افغانستان در میان ۱۸۸ کشور جهان به ویژه کشورهای یمن، جمهوری آفریقای مرکزی، سوریه، سودان، هائیتی و بروندی از بدترین کشور جهان برای زنان به حساب میرود.
گزارش افزوده است که در یک سال گذشته از پنج زن در این کشورها یکی در خانه مورد خشونت قرار گرفتهاند.
کشورهای دنمارک، آیسلند، ناروی، سویدن و فنلند به عنوان برترین کشورهای جهان از نظر وضعیت زنان معرفی شدهاند.
موسسه زنان، صلح و امنیت گفته است که در میان کشورهای اسلامی، زنان امارات متحده عربی شرایط بهتری نسبت به کشورهایی چون آلمان، فرانسه، بریتانیا و اسپانیا دارند.
در گزارش این نهاد آمده است که زنان و دختران در افغانستان همچنان از آسیبپذیرترین گروهها هستند و این کشور جز دولتهای شکننده در جنوب آسیا توصیف شده است. منطقهای که بدترین عملکرد را از نظر تامین حقوق زنان و دختران دارد.
گزارش افزوده است که زنان افغانستان به عدالت کمتر دسترسی دارند و پس از قدرت گرفتن طالبان، دسترسی زنان به عدالت ۱۷.۵ درصد در مقایسه با سال ۲۰۱۷ کاهش یافته است.
موسسه زنان، صلح و امنیت در گزارش خود گفته است که خیابانهای افغانستان و چند کشور دیگر برای زنان مصون نیست. پس از سوریه و آفریقای جنوبی، زنان در خیابانهای افغانستان کمترین احساس امنیت میکنند. یک عامل آن طالبان هستند که رفتار زنان را در حوزه عمومی کنترول میکند و برای اعمال قوانین خود علیه زنان دست به خشونت میزند.
چند روز پیش موسسه جهانی صلح و اقتصاد-آ ای پی، نیز در گزارشی گفته بود که افغانستان از نظر وضیعت امنیتی و اقتصادی در صدر فهرست شش کشور ناامن جهان قرار دارد.
در گزارش این نهاد آمده بود که به علت دسترسی گروها و افراد غیر مسوول به سلاح، میزان جرایم خشن، بیثباتی و موج مهاجرت داخلی و خارجی، افغانستان در پایین فهرست کشورهای صلحآمیز قرار گرفته است.
