رییسان جمهوری امریکا و تاجیکستان از گشودن صفحه جدید در روابط دو کشور خبر دادند
دونالد ترامپ و امامعلی رحمان، رییسان جمهوری امریکا و تاجیکستان، در حاشیه دومین نشست رهبران آسیای میانه با رییس جمهوری امریکا، با هم دیدار کرده و بر گشودن«صفحه جدید» میان دو کشور تاکید کردند.
رهبران دو کشور در این دیدار چشمانداز گسترش همکاریهای تجاری و اقتصادی به ویژه در حوزههای انرژی، کشاورزی، حملونقل، علم و فناوری را مورد بررسی قرار دادند.
دونالد ترامپ در دیدار با امامعلی رحمان تاکید کرد که واشنگتن تاجیکستان را شریک قابل اعتماد در آسیای میانه میداند و از حضور شرکتهای امریکایی در پروژههای سرمایهگذاری این کشور حمایت میکند.
او گفت: «کشورهای ما میتوانند در زمینههای مختلف از انرژی تا نوآوری دستاوردهای بزرگی داشته باشند. ما به روابط پایدار و متقابل سودمند علاقهمندیم.»
اماعلی رحمان نیز تاکید کرد که تاجیکستان اهمیت زیادی برای همکاری با امریکا قائل است و آماده گسترش گفتوگو در تمامی حوزههای کلیدی میباشد.
رییس جمهوری تاجیکستان گفته که دهها شرکت با سرمایه امریکایی در تاجیکستان فعالیت دارند، اما ظرفیت همکاریهای دوجانبه هنوز بسیار بالاست.
او افزوده است: «صلح و توسعه پایدار اساس آینده مردم ما است و ما از پروژههای جدیدی که سود واقعی برای هر دو طرف داشته باشد، استقبال میکنیم.»
دو طرف همچنین درباره مسایل امنیتی، مبارزه با تروریزم، افراطگرایی و قاچاق مواد مخدر بحث و گفتوگو کردهاند.
رییس جمهوری امریکا، امروز پنجنشبه، ۱۵ عقرب/آبان، از رهبران کشورهای آسیای میانه در کاخ سفید میزبانی کرد. در این دیدار رهبران قزاقستان، قرغیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبیکستان حضور داشتند.
کشورهای آسیای میانه به گونه سنتی تحت نفوذ روسیه قرار داشتهاند و تلاش امریکا برای نزدیکی با این حوزه، یک اقدام تحریک آمیز جیوپولتیک به شمار میرود.
از خاموشی وزیر«جنگ»طالبان تا هشدار وزیر سرحدات
نورالله نوری، وزیر سرحدات طالبان، در اظهارات هشدارآمیزی خطاب به وزیر دفاع پاکستان گفته که نباید به توانایی نظامی کشورش «بنازد» و «صبر افغانها» را امتحان کند.
او خطاب به مقامهای پاکستانی گفت که از سرنوشت امریکا و روسیه در افغانستان عبرت بگیرند.
وزیر سرحدات اقوام و قبایل طالبان خطاب به وزیر دفاع پاکستان گفته است: «تو باور داری که پیرمردان و جوانان پشت سرت خواهند آمد؟»
وی افزوده که برخلاف امریکا و روسیه، پاکستان از افغانستان دور نیست و «دو طرف در پنجاب و سند متصل هستند.»
اشاره این مقام طالبان به متصل بودن پنجاب و سند، به معنای اعتقاد طالبان به لزوم الحاق بخشی از سرزمینهای پاکستان تا پل اتک به افغانستان تعبیر شده است.
مقامهای طالبان مرز رسمی میان پاکستان و افغانستان را برسمیت نمیشناسند و بر این موضع حکومتهای قبلی پافشاری دارند که خط دیورند مرز رسمی نیست بلکه خط فرضی است و بخشی از سرزمین پاکستان باید به افغانستان ملحق شود. این ادعایی است که مقامهای پاکستانی آن را به شدت رد کرده و آن را تهدید تمامیت ارضی کشور شان میخوانند.
چند روز پیش، معاون وزیر امور داخله طالبان یک نقشه افغانستان را رونمایی کرد که مرز افغانستان را تا پل اتک در پاکستان نشان میدهد. اقدامی که از سوی آگاهان تحریک آمیز و به معنای تهدید تمامیت ارضی پاکستان تعبیر شده است.
ادعای طالبان در مورد برسمیت نشناختن خط مرزی دیورند به این استدلال استوار است که پشتونها در دو سوی مرز دیورند زندگی میکنند و این خط پشتونها را از هم جدا کرده است. تاریخ پژوهان اما میگویند که خط دیورند از سوی چندین پادشاه افغانستان امضا شده و یک خط رسمی بینالمللی است.
وزیر سرحدات طالبان تاکید کرده که پاکستان نباید به توان نظامی خود مغرور شود و صبر و حوصله ملت «شجاع» افغانستان را آزمایش کند.
اظهارات هشدارآمیز وزیر سرحدات طالبان در حالی بیان میشود که هیأتهای طالبان در استانبول ترکیه برای مذاکره رفتهاند. هرچند گفته میشود که مذاکرات بدلیل درگیریهای مرزی دیروز، معلق شده اما همچنان انتظار میرود که طرفین به میز مذاکره برگردند.
اظهارات این وزیر طالبان در واقع پاسخی به اظهارات مقامهای پاکستانی است. پیشتر وزیر دفاع پاکستان گفته بود که اگر مذاکرات استانبول به نتیجه نرسد، اسلامآباد وارد جنگ مستقیم با طالبان خواهد شد.
با این حال، وزیر سرحدات در رژیم طالبان دارای اختیارات زیادی نیست و یک مقام غیرنظامی است. ناظران میگویند، وزیر دفاع طالبان و وزیر امور داخله این گروه که اختیارات نظامی دارند و میتوانند دستور جنگ را بدهند، در برابر تهدیدهای لفظی مقامهای پاکستانی خاموشی اختیار کردهاند. خاموشیای که برخی از مقامهای ملکی این گروه تلاش میکنند آن را تلافی کنند. به اعتقاد ناظران، خاموشی وزیر دفاع و داخله طالبان، بازتاب ترس و نگرانی آنان از وقوع یک جنگ تمام عیار با پاکستان است. جنگی که اگر به وقوع بپیوندد، طالبان توان پیشبرد آن را ندارد.
اصولاً در مقابل تهدیدهای لفظی وزیر دفاع پاکستان باید وزیر دفاع طالبان پاسخ بدهد. اما ملا یعقوب وزیر دفاع طالبان به گونه پرسش برانگیزی پس از آنکه از دوحه قطر برگشت و یک دور مذاکره با وزیر دفاع پاکستان انجام داد، خاموش شده و از انظار عمومی کناره گرفته است. دلیل این امر زیاد روشن نیست. در دور سوم، مذاکرات را عبدالحق وثیق رییس استخبارات طالبان پیش میبرد.
برغم آنکه مقامهای پاکستان لحن بسیار صریح، تهدیدآمیز و حتا اهانتآمیز در برابر طالبان در پیش گرفتهاند و وزیر دفاع پاکستان در فاصلههای زمانی کوتاه علیه طالبان بیانیه صادر میکند، خاموشی مقامهای ارشد طالبان، به ویژه وزیر دفاع این گروه، و بیان مواضع طالبان از زبان مقامهای ملکی و فاقد صلاحیت نظامی، همچنان به پرسش بزرگتر مبدل میشود.
نویسنده: بهرام بهین
۵ تن در رویدادهای ترافیکی در کندهار و بدخشان جان باختند
منابع محلی در ولایت جنوبی کندهار گفتهاند که در اثر وقوع یک رویداد ترافیکی در شاهراه کندهار ـ هرات، در منطقه«حوض مدد» شهرستان/ولسوالی میوند این ولایت ۴ نفر جان باختهاند.
این رویداد ساعت ۱۰ صبح امروز جمعه، ۱۶عقرب/آبان، در اثر برخورد موتر نوع«فیلدر» با موتر نوع«تیلر» به وقوع پیوسته است.
گفته شده که در این رویداد تمام سرنشینان موتر«فیلدر» جان باخته و به سرنشینان موتر«تیلر» آسیبی نرسیده است.
هم زمان منابع، در ولایت شمال شرقی بدخشان گفتهاند که در اثر وقوع یک رویداد ترافیکی در شهرستان «شکی» این ولایت یک تن جان باخته و پنج تن دیگر زخمی شدهاند.
به گفته منابع، این رویداد پیش از چاشت امروز جمعه، ۱۶ عقرب/آبان، در نتیجه واژگون شدن یک موتر نوع«لندکروزر» بهوقوع پیوسته است.
خرابیجادهها، نبود علایم ترافیکی و عدم رعایت اصول رانندگی از عوامل درشت رویدادهای ترافیکی در کشور دانسته میشود.
یک باشنده پروان با هزینه شخصی خود میدان فوتسال ساخت
منابع محلی در ولایت پروان میگویند که یکی از باشندگان شهرستان/ولسوالی بگرام این ولایت بهنام محمد میوند محمدی با هزینه شخصی خود یک میدان فوتسال در این شهرستان ساخته است.
به گفته منابع، این میدان فوتسال که مجمتع ورزشی «شهرام محمدی» نامگذاری شده، ۲ میلیون افغانی(معادل حدود سی هزار دالر امریکایی)هزینه برداشته که از سوی شخص محمد میوند محمدی پرداخت شده است.
طبق اظهارات منابع محلی، آقای محمدی از علاقهمندان ورزش است و هدف از ساخت میدان فوتسال را فراهم کردن فضای سالم ورزشی برای علاقمندان فوتسال در شهرستان بگرام عنوان کرده است.
شماری از علاقمندان ورزش فوتسال در بگرام به خبرگزاری پورانا گفتند که تا کنون در این شهرستان میدان فوتسال وجود نداشت و آنان برای انجام تمرینات به شهر چاریکار مرکز ولایت پروان میرفتند و با پرداخت پول در میدانهای شخصی تمرین میکردند.
آنان میافزایند که چندین بار به اداره تربیت بدنی طالبان در پروان مراجعه کرده و درخواست ساخت یک میدان فوتسال در شهرستان بگرام را ارایه کردهاند، اما به خواست آنان توجه صورت نگرفته است.
پس از پیروزی تیم نوجوانان فوتسال افغانستان در رقابتهای جام آسیا در برابر ایران، این ورزش مورد توجه زیادی درافغانستان قرار گرفته است.
گفته میشود که دو تن از بازیکنان تیم فوتسال نوجوانان افغانستان باشنده ولایت پروان هستند و این ورزش طرفداران زیادی در این ولایت دارد.
روز گذشته، تیم فوتسال بزرگسالان افغانستان در جام همبستگی کشورهای اسلامی در عربستان سعودی، در یک رقابت هیجانی، با ایران ۲-۲ تساوی کرد که یک رویداد مهم ورزشی در تاریخ فوتسال افغانستان به شمار میرود. تیم فوتسال ایران، قهرمان آسیا است.
وزارت خارجه پاکستان: میانجیگران موضع پاکستان را در مذاکره با طالبان تایید کردند
طاهر اندرابی، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان گفته که هیأت مذاکره کننده این کشور در دور سوم مذاکرات با طالبان در استانبول ترکیه، درخواستهای مبتنی بر شواهد موجه و منطقی خود را با میانجیگران در میان گذاشته و از سوی آنان مورد تایید قرار گرفته است.
سخنگوی وزارت خارجه پاکستان هدف در میان گذاشتن شواهد را«پایان دادن به تروریزم فرامرزی» عنوان کرده است.
تلویزیون جیونیوز، امروز، جمعه، ۱۶ عقرب/آبان، در گزارشی به نقل از سخنگوی وزارت خارجه پاکستان گفته است که میانجیگران موضع پاکستان را بر اساس شواهد ارائه شده توسط هیأت این کشور «و همچنین اصول و قوانین بینالمللی» کاملاً تأیید کردند.
طاهر اندرابی گفت که میانجیگران در حال بررسی درخواستهای پاکستان با هیأت طالبان به صورت مرحله به مرحله هستند.
سخنگوی وزارت خارجه افزوده است: «هرگونه گمانهزنی دیگری که در رسانههای اجتماعی، بهویژه توسط گردانندگان و حسابهای کاربری افغان، منتشر میشود، یا گمانهزنی محض است یا انتشار عمدی اطلاعات نادرست.»
این اظهارات در حالی بیان شده که روز گذشته دور سوم مذاکرات میان طالبان و پاکستان با میانجیگری قطر و ترکیه دیروز در استانبول آغاز شد اما ساعاتی پس از آن گفته شد که به دلیل وقوع درگیری مرزی در اسپین بولدک کندهار، مذاکرات متوقف شده است.
یکی از موارد کلیدی اختلاف میان دو طرف، ادعای حضور و استفاده تحریک طالبان پاکستان( تیتیپی) از خاک افغانستان است.
پاکستان مدعی است که رهبران و اعضای تیتیپی در خاک افغانستان حضور دارند و از این کشور حملات خود را در پاکستان طراحی و اجرا میکنند.
مقامهای پاکستانی، خواستار تضمین طالبان افغانستان برای عدم استفاده از خاک افغانستان علیه پاکستان هستند. اما طالبان میگویند که نمیتوانند از تیتیپی نمایندگی کنند و این موضوع مسأله داخلی پاکستان است.
طالبان و پاکستان از یک درگیری مرگبار که حدود یک هفته طول کشید، با میانجیگری قطر و ترکیه مذاکرات خود را آغاز کردند.
منابع در پنجشیر: طالبان یک مکتب پسرانه را آتش زدند
منابع محلی در ولایت پنجشیر میگویند جنگجویان طالبان یک مکتب/مدرسه را در شهرستان/ولسوالی آبشار این ولایت آتش زدهاند.
منابع امروز جمعه، ۱۶ عقرب/آبان، به خبرگزاری پورانا گفتند که مکتب پسرانه پرنگال در شهرستان آبشار ساعت هشت شب گذشته توسط طالبان به آتش کشیده شده و تمام تجهیزات همراه با اسناد رسمی آن سوخته است.
به گفته منابع، پس از آنکه این مکتب را آتش زدهاند، برای مردم محل هم اجازه نزدیک شدن به محل آتشسوزی و مهار آتش را ندادهاند.
یکی از باشندگان شهرستان«آبشار» ولایت پنجشیر که نخواست نامش در گزارش درج شود، به خبرگزاری پورانا گفت که هیچ عامل آتشسوزی از قبل در مکتب وجود نداشته و جنگجویان طالبان عمداً مکتب را به آتش کشیدهاند.
او گفت که دفتر اداری، اسناد رسمی، تجهیزات و لوازم آموزشی، اتاقهای درسی و میز و چوکی به صورت کامل سوخته است. به گفته وی، بخشهایی از اتاقهای درسی فرو ریخته است.
این باشنده پنجشیر در باره دلایل و انگیزههای آتشزدن مکتب توسط طالبان میگوید که طالبان با مردم پنجشیر خصومت دارند. او به عملکردهای مشابه طالبان در این ولایت در گذشته اشاره میکند و ادامه میدهد که طالبان چندین مکتب را آتش زدهاند، جنگلات را قطع کردهاند ومعادن پنجشیر را تاراج کردهاند.
طالبان در ۸ میزان/مهر، ۱۴۰۳ خورشیدی نیز مکتب دخترانه«بی بی آمنه» را در مرکز ولایت پنجشیر به آتش کشیدند.
مردم پنجشیر میگویند که طالبان دهها هزار نیروی جنگی خود را در این ولایت مستقر کرده و عمدتاً مساجد و مکاتب را به قرارگاههای نظامی خود مبدل کردهاند. به گفته باشندگان پنجشیر، طالبان با مردم این ولایت رفتار به شدت تبعیضآمیز دارند.
پنجشیر در گذشته(۱۳۷۵ تا ۱۳۸۰ خورشیدی) مرکز اصلی مقاومت ضد طالبان به رهبری احمد شاه مسعود فرمانده فقید جنبش مقاومت بود.
در سال ۱۴۰۰ خورشیدی نیز زمانی که طالبان بر افغانستان مسلط شدند، نزدیک به یک سال درگیریهای شدیدی در پنجشیر میان طالبان و نیروهای وابسته به احمد مسعود فرمانده جبهه مقاومت ملی به وقوع پیوست.
منشور کوروش به عنوان «نماد جهانی حقوق بشر و تنوع فرهنگی» شناخته شد
سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد-یونسکو، روز پنجشنبه، ۱۵عقرب/آبان، در چهل و سومین نشست این سازمان، منشور کوروش بزرگ را بهعنوان «نماد جهانی حقوق بشر و تنوع فرهنگی» به رسمیت شناخت.
این تصمیم به اتفاق آرای تمام اعضای این نهاد سازمان ملل متحد و در شهر سمرقند ازبیکستان گرفته شد.
یونسکو منشور کوروش بزرگ را «سندی بنیادین در تاریخ تمدن بشری» و «نخستین نمود مکتوب از اصول آزادی، عدالت، مدارا و احترام به تنوع فرهنگی» توصیف کرد.
در قطعنامهای که در نشست روز گذشته صادر شد، یونسکو موظف شده تا «آموزههای منشور کوروش بزرگ را در برنامههای آموزشی، فرهنگی و حقوق بشری خود تقویت کند.»
پذیرش منشور کوروش بزرگ به عنوان نماد جهانی حقوق بشر و تنوع فرهنگی از سوی ایران و تاجیکستان مشترکاً به یونسکو پیشنهاد شده بود.
استوانه یا منشور کوروش بزرگ چیست و چگونه پیدا شد؟
استوانهٔ کوروش یا منشورِ کوروش لوحی از گِل پخته است که در سال ۵۳۸ پیش از میلاد به فرمانِ کوروش بزرگ هخامنشی نگاشته شد. این استوانه در موزیم بریتانیا نگهداری میشود و بخشهایی از آن شکسته و مفقود شده است.
نسخهٔ دیگری از متنِ استوانه بر روی دو قطعه لوحِ گِلی در سال ۱۹۷۱، توسط پاول-ریچارد برگر کشف شد. این قطعهٔ بزرگ میخی از استوانهٔ کوروش در دانشگاه ییل در ایالات متحدهٔ آمریکا کشف گردید که سطرهای ۳۶ تا ۴۵ متن کتیبه را شامل میشود. آنها نیز در مجموعهٔ بابِلیِ موزهٔ بریتانیا هستند و بازماندهٔ نسخهٔ بایگانیشدهٔ همین استوانه دانسته میشوند.
منشور کوروش در سال ۱۸۷۹ میلادی (۱۲۵۸ خورشیدی) توسط هرمزد رسام در جریان کاوشهای او در بابِل، بر تپهٔ موسوم به عَمران در نیایشگاه اِسَگیله در شهرِ بابِلِ باستانی پیدا شد.
زلمی خلیلزاد خواستار توضیحات در باره اظهارات وزیر خارجه پاکستان شد
زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه پیشین امریکا در امور صلح افغانستان، خواستار توضیح در باره اظهارات اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان شده است.
آقای خلیلزاد گفته که وزیر امور خارجه پاکستان توضیح بدهد که کدام «سیستم» اجازه اجرای توافقات او با طالبان را نمیدهد.
یک روز پیش اسحاق دار معاون نخست وزیر و وزیر امور خارجه پاکستان در پارلمان پاکستان گفت که در سفرش به کابل، ملاقاتهای خوبی با مقامهای طالبان داشت، اما میدانست که «سیستم» اجازه اجرای توافقات را نمیدهد.
زلمی خلیلزاد در صفحه اکس پیرامون این اظهارات خواهان توضیح شده و نوشته است: «پاکستانیها، افغانها و سایر طرفهای ذیربط باید بدانند که چه تعهدات، تفاهمات و توافقاتی صورت گرفته بود.»
وی افزوده است: «وقتی گفت سیستم، منظورش چه کسی یا چه چیزی بود؟ جنرال ملک، رییس آیاسآی؟ فیلد مارشال عاصم منیر یا شخص دیگر؟»
خلیلزاد در این یادداشت احتمال وقوع جنگ میان طالبان و پاکستان را مطرح کرده و گفته که با توجه به این احتمال، که به گفته وی پیامدهای بزرگی خواهد داشت، مهم است که حقیقت گفتههای وزیر امور خارجه پاکستان روشن شود.
آقای خلیلزاد این یادداشت را در حالی نوشته که براساس گزارشها گفتوگوهای طالبان و پاکستان در استانبول، که دیروز برای سومین بار آغاز شد، به دلیل وقوع درگیری در منطقه مرزی اسپین بولدک ولایت کندهار، متوقف شده و طرفین به بررسی چگونگی وقوع درگیری تمرکز کردهاند. طالبان نیروهای پاکستان را متهم به آغاز درگیری کردند و مقامهای پاکستان طالبان را متهم به آغاز درگیری کردهاند.
خلیلزاد هرچند اکنون در دولت آمریکا سمت رسمی ندارد اما او از حامیان طالبان به شمار میرود و با تشدید تنشها میان طالبان و پاکستان به شکل غیررسمی به کابل سفر کرد.
ناظران میگویند که خلیزاد به طالبان مشوره میدهد که با پاکستان در این شرایط بحرانی چگونه رفتار کنند.
خلیلزاد در عین حالی که از طرفداران کسب استقلال طالبان از پاکستان بوده اما در این اواخر به باور آگاهان مشوره او به مقامهای طالبان این بوده که از تشدید تنش با پاکستان خودداری کنند و رفتار تحریکامیز در برابر پاکستان از خود بروز ندهند.
رییس جمهوری امریکا با رهبران کشورهای آسیای میانه در کاخ سفید دیدار کرد
دونالد ترامپ، رییسجمهوری امریکا روز پنجشنبه با رهبران کشورهای قزاقستان، قیرقیزستان، ازبیکستان، تاجیکستان و ترکمنستان در کاخ سفید دیدار کرد.
مقامهای امریکایی به خبرگزاری رویترز گفتهاند که هدف این دیدار تقویت روابط، بهویژه همکاری در زمینه دسترسی به مواد معدنی بوده است.
ترامپ پیشتر گفته بود که یکی از موارد کلیدی دستور کار ما در دیدار با رهبران کشورهای آسیای میانه «مواد معدنی حیاتی» است.
وی آسیای میانه را «منطقهای بسیار ثروتمند» خواند و گفت که میخواهد روابط امریکا را با این پنج کشور تقویت کند.
طبق گزارشها، رییس جمهوری قزاقستان، دیدار با ترامپ را «آغاز دوران جدیدی از تعامل بین ایالات متحده و آسیای مرکزی» خوانده است.
رییسجمهوری ازبیکستان ترامپ را «رییسجمهور جهان» توصیف کرده و پیشنهاد داده تا یک دبیرخانه دائمی امریکا در آسیای مرکزی ایجاد گردد.
ناظران میگویند که امریکا پس از تنش با چین بر سر مواد معدنی کمیاب، در پی تقویت روابط خود با کشورهای آسیای مرکزی است.
کشورهای آسیای میانه دارای منابع سرشار مواد معدنی هستند. این منطقه به گونه سنتی تحت سلطه و نفوذ روسیه قرار داشته و تلاش رهبران کشورهای آسیای میانه به نزدیکی با امریکا به نحوی به معنای تلاش برای رهایی از زیر سلطه انحصاری روسیه نیز تلقی میشود. تلاشی که به اعتقاد ناظران موجب تشدید تنشها و رقابتهای جیوپولتیک خواهد شد.
آگاهان امور روابط بینالملل میگویند که چین، روسیه و ایران در راستای کاهش نفوذ امریکا در آسیای میانه فعال خواهند شد و دولتهای این منطقه در وضعیتهای دشواری از رهگذر ایجاد تعادل میان امریکا و رقبای منطقهای آن قرار خواهند گرفت.
