سازمان صلح به قدرتهای جهانی: به طالبان مشروعیت ندهید!
سازمان صلح جهانی در گزارشی گفته که قدرتهای جهان در رابطه با طالبان محتاط بوده و از«ارائه هرگونه مشروعیتی» برای حاکمیت طالبان خودداری کنند.
در گزارش این سازمان آمده که«قانون امر به معروف و نهی از منکر» با حذف زنان از زندگی عمومی، استقلال زنان را بیشتر «سلب» کرده است.
سازمان صلح جهانی در گزارش خود تصریح کرده که افغانستان بر بنیاد شاخص صلح و امنیت زنان، از نظر شمولیت، عدالت و امنیت، در جمله کشورهایی است که در پایینترین رتبه قرار دارند و قدرتهای جهان باید با درک این واقعیت با طالبان رفتار کنند.
این سازمان توصیه کرده که باید از سازمان همکاری اسلامی به عنوان یک سازمانی که بجای اسلحه از گفتوگو استفاده میکند، در تغییر رفتار طالبان استفاده شود.
سازمان صلح جهانی، میافزاید که برای بازسازی فضای مدنی افغانستان نیز تلاش صورت گیرد، زیرا به باور این سازمان یکی از دلایلی که «مبارزه با ظلم» برای مردم افغانستان دشوار شده این است که آزادیهای سیاسی و رسانهای از زمان تسلط طالبان بهطور چشمگیری کاهش یافته است.
این سازمان، میگوید که لازم است سازمانهای حقوق بشری و سازمانهای غیردولتی برای تقویت و حفاظت بهتر از رفاه نهادهای جامعه و فعالان مدنی کمکهای مالی ارائه کنند. زیرا به عقیده این سازمان، این امر به بهبود دسترسی به دادههای مربوط به نقض حقوق بشر و اطلاعرسانی بهتر در تحقیقات سیاسی کمک میکند.
در گزارش سازمان صلح جهانی آمده است که ناتوانی و طرد زنان، در مسیر افغانستان به سوی صلح و شکوفایی نیز صدمه وارد خواهد کرد.
گزارش میافزاید، در حالی که بسیاری از کشورها امید خود را نسبت به بهبود وضعیت افغانستان از دست داده اند، اما بسیار مهم است که جامعه بینالمللی به اِعمال فشار بر طالبان به منظور بازپسگیری حقوق اساسی زنان و دختران در سراسر این کشور، ثابت قدم و متعهد بماند.
با روی کارآمدن طالبان، نه تنها زنان از تمام حقوق انسانی و اجتماعی خود در افغانستان محروم شدند، بلکه فضای باز مدنی و سیاسی در کشور نیز بسته شد و اکنون بسیاریها افغانستان را به زندان بزرگ تشبیه میکنند.
دادگاه بینالمللی کیفری از ارجاع پرونده زنستیزی طالبان استقبال کرد
دادگاه بینالمللی کیفری در اعلامیهای از دریافت پرونده شکایت علیه طالبان از سوی کشورهای شیلی، مکزیک، فرانسه، اسپانیا، کاستاریکا ولوکزامبورک استقبال کرده است.
کریم اسد احمد خان، دادستان این دادگاه، روز جمه،۹قوس/آذر، در اعلامیهای گفته است که :«در حالیکه باید بر اهمیت محرمانه بودن در مورد جزیات تحقیقات این دفتر تاکید میکنم، در موقعیتی قرار دارم که میتوانم گزارش دهم که پیشرفت بسیار قابل توجهی در بررسی ادعاهای آزار واذیت جنسیتی زنان و دختران در افغانستان تحت حاکمیت گروه طالبان، حاصل شده است.»
آقای خان افزوده است که به تعامل به همه بازیگران برای پیشبرد تحقیقات در مورد نقض گسترده حقوق بشری در افغانستان ادامه میدهد و شجاعت و قاطیعت همه کسانیکه از آنان حمایت کردهاند را تحسین میکند.
وزارت امور خارجه شیلی، روز پنجشنبه،۸ قوس/آذر، در بیانیهای اعلام کرد که کشورهای شیلی، کاستاریکا، فرانسه، لوکزامبورک، اسپانیا و مکزیک با توجه به وخامت اوضاع حقوق بشری وبه ویژه وخیم بودن وضیعت زنان و د ختران تحت حاکمیت طالبان، به دادگاه بینالمللی کیفری علیه طالبان شکایت بردهاند.
چندی پیش، وزیران کشورهای کانادا، آلمان، استرلیا و هالند در حاشیه اجلاس سالانه مجمع عمومی سازمان ملل خواهان پاسخگو کردن طالبان شدند و طرحی را پیشنهاد کردند که بر مبنای آن، در صورتی که طالبان محدویتها و ممنوعیتها علیه زنان را دور نکنند، به دادگاه بین المللی کیفری از این گروه شکایت خواهند کرد.
طالبان در بیشتر از سه سال گذشته، با صدور دهها فرمان زنستیزانه، ممنوعیتها و محدودیتهای زیادی بر زنان و دختران وضع نمودهاند که با محکومیت گسترده از سوی سازمانهای بینالمللی حقوق بشری مواجه شده است.
در این اواخر اما، روند اعتراض و شکایت از اقدامات زنستیزانه طالبان شدت و شتاب بیشتری گرفته و بسیاری از نهادهای مدافع حقوق بشر، خواستار اقدامات عملی علیه طالبان شدهاند.
ارتش سوریه فرودگاه و جادههای منتهی به حلب را بست
به گزارش رسانهها، در پی درگیریها میان شبهنظامیان«هیأت تحریر شام» و دولت سوریه، رییس جمهوری این کشور به ارتش دستور بستنِ تمامی جادههای منتهی به حلب و فرودگاه آن را صادر کرده است.
خبرگزاری رویترز به نقل از منابعاش در سوریه میگوید که این دستور، امروز، شنبه ۱۰ قوس/آذر، صادر شده و به تعقیب آن فرودگاه و وردیهای منتهی به شهر حلب بسته شدهاند.
منابع نظامی به رویترز گفتهاند که مسکو، متحد اصلی دمشق، قول داده تا ۷۲ ساعت دیگر کمکهای نظامی از جمله تجهیزات، به این کشور خواهد فرستاد.
با این حال، منابع گفتهاند که ارتش سوریه دستورهای خروج امن را از مناطقی از شهر که شورشیان در آن داخل شدهاند، دنبال میکند.
شبهنظامیان موسوم به هیأت تحریر شام، برای نخستین بار پس از سال ۲۰۱۶ به حلب باز گشتند. جایی که پس از جنگهای شدید و حملات هوایی سنگین دولت سوریه، روسیه و ایران، این شبهنظامیان از آنجا عقبنشینی کرده بودند.
گفته میشود که با گسترش جنگ غزه در خاورمیانه، متحدان ایران در منطقه تضعیف شدهاند و این باعث تحرک تازهی شبهنظامیان مخالف دولت در سوریه شده است.
تحریر شام و گروههای محتدش در جریان یک هفته عملیات غافلگیرانه و پیشرویهایی را در شهرهای زیر اداره دولت انجام دادهاند.
هیأت تحریر شام، یک گروه اسلامگرای سنی مذهب نزدیک به القاعده است که علیه دولت بشار اسد و متحدان آن(ایران و روسیه) میجنگد. این گروه در اوایل سال ۲۰۱۷ از ادغام چند گروه اسلامگرای دیگر تشکیل شد.
گفته میشود که گروه تحریر شام از حمایت ترکیه نیز برخوردار است.
«گداسازی» زنان و تجاوز جنسی بر زنان گدا در زندان
پایگاه خبری«زن تایمز» که یک رسانه فعال در حوزه زنان است، به تازگی در گزارشی گفته که طالبان بر زنان گدا در زندانها تجاوز جنسی میکنند.
دراین گزارش آمده که که زنان گدا در زندانهای طالبان مورد لتوکوب، تجاوزهای«وحشیانه»، شکنجه، آزارجنسی و قرار گرفته و بالای آنان کاراجباری صورت میگیرد. همچنان کودکان زنان زندانی مورد لتوکوب قرار میگیرند.
«زن تایمز، در این گزارش به نقل از زنان زندانی گدا گفته که زنان به دلیل نیافتن شغل و ناتوانی، چارهای به جز گدایی در خیابانها برای پیدا کردن نان ندارند.
در گزارش زن تایمز، از دو تن از زنان زندانی بنامهای(مستعار) زهرا و پروانه نقل قولهای تکاندهندهای صورت گرفته است. زهرا ۳۲ ساله مادر سه فرزند یتیم از ولایت بامیان است که شوهرش در ارتش دولت پیشین افغانستان خدمت میکرده اما در روزهای برگشت طالبان به قدرت ناپدید شده است. زهرا از بامیان به کابل آمده تا برای سه کودکش بتواند نان و نوایی پیدا کند که از سوی طالبان به جرم گدایی بازداشت شده است.
زهرا گفته است:«به وکیل گذر در کوچه خود گفتم که بیوه هستم به من کمک کنید اما به من گفت کنار نانوایی بنشین شاید کسی چیزی به تو بدهد… من از ناچاری این کار را کردم اما از قوانین طالبان در مورد ممنوعیت گدایی خبر نداشتم…یک روز یک موتر طالبان پیش نانوایی ایستاد کرد و پسرم را به زور گرفتند و به من گفتند که سوار موتر شوم.»
زهرا حکایت کرده که سه شبوروز در زندان طالبان برای مردانی که اونجا بوده غذا پخته کرده و لباسهای آنها را شسته است. سپس طالبان به او گفتهاند که قرار است اثر انگشتش گرفته شود و جزئیات «بایومتریک» او ثبت شود اما او مقاومت کرده و طالبان او را مورد لتوکوب دادهاند. تا آنجا که او بیهوش شده و وقتی بههوش آمده، متوجه شده که طالبان بر او تجاوز کردهاند. زهرا گفته بخاطری با بایومتریک مخالفت کرده که از زنان زندانی شنیده که طالبان به بهانه بایومتریک زنان را به جای مخصوصی بوده و مورد تجاوز قرار میدهند.
زهرا گفته که از بس در زندان بر او تجاوز شده و مورد خشونت قرار گرفته که وقتی از زندان آزاد شده چندبار به خودکشی فکر کرده است. اما فکر کردن به آینده سه فرزندش او را از خودکشی بازداشته است.
پروانه، زن ۳۵ ساله دیگری است که زن تایمز با او گفتوگو کرده و داستان زندانی شدن و تجاوز بر او را روایت کرده است. پروانه با دختر ۴ سالهاش در منطقه بادام باغ کابل مصروف گدایی بوده که طالبان او را بازداشت کردهاند. او گفته که پانزده روز در زندان بوده و در این مدت مورد تجاوز جنسی و شکنجه شدید قرار گرفته و روزهای سخت و وحشناکی را تجربه کرده است. پروانه گفته که تجاوز و شکنجه بر او آسیبهای روانی جدی زده و اکنون دچار افسردگی شدید شده است.
زهرا و پروانه و دو زن دیگری که تجربه زندان طالبان را داشتهاند، در صحبت با زن تایمز از آزار و اذیت کودکان شان در زندان توسط طالبان نیز حکایت کردهاند. آنان به زن تایمز گفتهاند که شاهد جان باختن دو کودک در زیر شکنجه طالبان بودهاند.
ملا هبتالله رهبر طالبان طی فرمان گدایی را ممنوع اعلام کرده است. طالبان قانونی را نیز تحت عنوان جمع آوری گداها به اجرا در آورده که در آن گفته شده، هرکه نان یک روزه خود را داشته باشد و دست به گدایی بزند، جرم است و باید زندانی شود. این گروه مدعی است که حدود شصت هزار گدا را از کابل و بزرگ شهرها جمعآوری کرده است.
اما برغم جمعآوری دهها هزار گدا، هنوز مردم میگویند که شهرها پر از گدا است و تعداد گداها بیش از هر زمان دیگری در شهرها افزایش یافته است. دلیل این امر چندان پوشیده نیست. فقر و بیکاری در کشور به اوج خود رسیده و برای بسیاریها چارهای غیر از گدایی نمانده است.
در واقع طالبان با برگشت شان به قدرت فقر و گدایی را گسترش دادند. آنان با ندانمکاری و ظلم و وحشت باعث فرار مغزها، فرار سرمایه و افزایش فقر و بیکاری شدند. به بیان دیگر طالبان مرد را گدا ساختند. اما این گروه تحمل دیدن گدا در شهر را ندارد. چرا؟ برای اینکه حضور گسترده گداها در شهر، به طرز آشکاری شهادت میدهد که طالبان جامعه را به قهقرا کشانیدهاند. در واقع حضور گدایان زیاد در شهر، بازتاب رفتار طالبان در برابر مردم و جامعه است. جامعهای که در سه سال حاکمیت این گروه غیر از فقر و گرسنگی و مهاجرت و شکنجه و آزار چیزی ندیدهاند. بنابراین، طالبان نمیخواهند شاهد نتیجه نامطلوب رفتار و سیاست شان باشند. آنان میخواهند که نتیجه کاری که کردهاند، پنهان و غیرقابل دید باشد. به همین دلیل قانون جمعآوری گداها را ساختند.
اما انگار طالبان به ممانعت از گدایی بسنده نکردهاند. تجاوز بر زندان گدا در زندان، نشاندهنده این است که این گروه گدایان را انسان نمیشمارد و از انجام هر عملی در برابر آنان ابا نمیورزد.
در جامعه افغانستان که یک جامعه سنتی است، تگدی یک کار بسیار زشت و ناپسند تلقی میشود. تا زمانی که مجبوریت یک انسان تا بینهایت نرسد، دست به گدایی نمیزند. اما وقتی کسی دست به گدایی زد، از سوی جامعه و نزدیکان و خویشاندن طرد میشود و به او به دید حقارت دیده میشود. در نتیجه وقتی کسی دست به گدایی میزند، به دور از نزدیکان و محله زندگی خود اقدام به این کار میکند.
افراد گدا از ترس طرد شدن و تحقیر اجتماعی کوشش میکنند از همه دوستان و آشنایان دور باشند و خود را پنهان کنند. در نتیجه چنین به نظر میرسد که افراد گدا هیچ کس و کویی ندارند و افراد بدون خانواده و بدون مدافع هستند. چنین تصوری به افراد جامعه این ذهنیت را القا میکند که با گدایان میتوان هر طوری خواست رفتار کرد. طالبان نیز که در زندان بر گدایان تجاوز میکنند، تصور شان این است که گدایان بازخواستگری ندارند و بر آنان هرچه میتوان انجام داد.
نویسنده: بهرام بهین
