کمیساری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان- یو ان اچ سی آر، گفته است که سه میلیون و ۲۰۰هزار شهروند افغانستان در داخل کشور شان آواراه هستند.
در گزارش اداره امور پناهندگان سازمان ملل آمده که مهاجران افغانستان بالغ بر ۱۰ میلیون نفر میشوند که ۲.۸ درصد کل جمعیت مهاجران جهان را تشکیل میدهند.
این در حالی است که دولت های ایران و پاکستان آمارهای به مراتب بیشتری را از حضور مهاجران افغانستان در این کشورها نشر کردهاند.
به نظر میرسد که دفتر پناهندگان سازمان ملل، تنها آمار مهاجرینی را گزارش داده است که در ایران و پاکستان دراین دفتر ثبت نام کردهاند. در حالی که بسیاری از مهاجران به این دفتر دسترسی ندارند و نمیتوانند از حضور خود در ایران و پاکستان به دفتر پناهندگان سازمان ملل گزارش بدهند.
براساس این گزارش، ۳.۲ میلیون تن نیز در داخل کشور از خانه و منطقهی خود آواره هستند.
در این گزارش آمده که حدود ۵.۸۲ میلیون شهروند افغانستان تنها در کشورهای ایران و پاکستان مهاجر هستند که به دلیل نبود قانون پناهندگی در این کشورها، مهاجران به حقوق اساسی خود دسترسی ندارند و در وضعیت بسیار ناگوار زندگی قرار دارند.
«یو ان اچ سی آر»، دلیل اصلی آواره شدن مردم در داخل افغانستان را جنگ و درگیریهای متداوم عنوان کرده است.
در گزارش اداره امور پناهندگان سازمان ملل، به موضوع کوچ اجباری مردم از سوی طالبان اشاره نشده اما گزارشهای متعددی وجود دارد که نشان میدهد، کوچ اجباری مردم از جانب طالبان، یکی از علتهای اصلی آوارگی مردم در داخل کشور است.
به گونه مثال باشندگان ولایت پنجشیر میگویند که طالبان بسیاریها را در این ولایت از خانه های شان کوچ اجباری داده و افراد مسلح خود را در خانه های آنان جابجا کرده اند.
در تازه ترین مورد، مردم در شهرستان ناور غزنی گفته اند که یک محکمه طالبان حکم اخراج اجباری باشندگان سه روستای این شهرستان را صادر کرده و ملکیت های آنان را به«کوچیها» واگذار کرده است.
ادعاهای مشابهی در سایر نقاط افغانستان نیز گزارش شده است. به گفته مردم، این جابجاییها با دلایل و انگیزههای قومی و نژادی صورت میگیرد.
در کنار کوچ اجباری مردم، فقر و بیکاری دلیل دیگر آوارگی مردم دانسته میشود.
بسیاریها از مناطق کمزمین و کمدرآمد روستایی به شهرها برای امرار معیشت میروند.
یافتههای یک گزارشی بانک جهانی که چندی پیش نشر شد، نشان میدهد که پس از روی کار آمدن طالبان درامد روزانه شهروندان افغانستان به تدریج به صفر رسیده است.