نهادی موسوم به «مرکز مطالعات پنجشیر» ادعا کرده است که پس از تسلط گروه طالبان بر افغانستان، این گروه حدود ۱۷ هزار باشنده ولایت پنجشیر را بازداشت و مورد لت وکوب قرار داده اند.

یافته‌های تحقیق پنج ماهه این نهاد که روزگذشته، دوشنبه ۲۲اسد/ مرداد، نشر شد، نشان می‌دهد که افرادی که در زندان‌های طالبان شکنجه و مورد آزار قرار گرفته اند، بین ۹ تا ۷۸ سال سن داشته اند.

در بخشی از گزارش مرکز مطالعات پنجشیر آمده است که در میان ۱۷ هزار باشنده پنجشیر که در ولایت‌های مختلف افغانستان از سوی طالبان زندانی شده اند، ۱۱ زن و شماری از کودکان نیز شامل اند.

این نهاد گفته با شماری از افرادی که تجربه زندان‌های طالبان را داشته اند، گفت‌وگو انجام شده و آنان گفته اند، حتا به مدت کوتاهی هم که زندانی بوده اند، شکنجه شده اند.

یافته‌های این تحقیق حاکی از آن است که ۱۶ تن از کسانی که در زندان‌های طالبان بوده اند به اثر شکنجه‌های شدید و مداوم طالبان از ناحیه‌های مختلف بدن‌ آسیب دید و معلول شده اند. 

این سازمان افزوده احتمال این که تعدادی از کسانی که در زندان‌های طالبان در ولایت‌های مختلف افغانستان به اثر شکنجه جان باخته اند به ده‌ها تن برسد و موفق به پیدا کردن آمار مشخص کشته  شدگان در زندان‌های طالبان نشده اند، اما در نتیجه تحقیق توانسته اند، ارقام ۱۹ زندانی را که در شکنجه‌ گاهای طالبان جان داده اند را پیدا کنند.

در بخشی دیگر این گزارش که به وضعیت اقتصادی پنجشیر اختصاص یافته، آمده است که ۱۳۲۰ خانواده در این ولایت نان آور ندارند و ۲۶۴۰۰ خانواده دیگر با مشکلات جدی اقتصادی دست‌و پنجه نرم می‌کنند.

این تحقیق افزوده که بیکاری روز افزون ومحدودیت‌های کشاورزان در پنجشیر سبب گسترش دامنه فقر شده و شماری از خانواده هم مجبور شده اند خانه و محل زندگی خود را ترک کنند.

مرکز مطالعات پنجشیر گفته است، ساختمان‌های بیشتر آموزشگاه‌ها و مکاتب در ولایت پنجشیر را طالبان به پایگاه‌های نظامی تبدیل کرده و این گروه دامنه فعالیت‌های فرهنگی را در این ولایت بسیارمحدود و به حداقل رسانیده اند.

یافته‌های گزارش نشان می‌دهد که رفت آمد بین باشندگان روستاها در پنجشیر را طالبان محدود کرده و حتا در برخی حالات قطع می‌کنند و اگر فردی از یک روستا به روستای دیگر برود باید تلاشی بدنی شده و به سوالات جنگ‌جویان این گروه که در هر روستا پایگاه و پاتک دارند، پاسخ «قناعت بخش» بدهد در غیر آن اجازه رفتن برایش داده نمی‌شود.

برخورد خشن و تبعیض آمیز، شامل شکنجه، تیرباران شدن غیرنظامیان و زندانی کردن کودکان پنجشیری، توسط افراد گروه طالبان در ولایت پنجشیر، پیش از این هم بارها سرخط رسانه‌های جهانی شد و سازمان‌های بین‌المللی نیز چندین بار در پیوند به جنایات افراد طالبان در این ولایت گزارش‌هایی را به سازمان ملل و دیگر سازمان‌های بین‌المللی حقوق بشری ارائه کردند. 

گفتنی است که “مرکز مطالعات پنجشیر” یک نهاد تحقیقی مستقل است که از سوی شماری نویسنده‌گان و فرهنگیان ولایت پنجشیر حدود چهار سال پیش ایجاد شده‌است.

پنجشیر در شمال شرق کابل، پایگاه اصلی مقاومت ضد طالبان به شمار می‌رود. در سال های ۱۹۹۵ تا ۲۰۰۰ میلادی که طالبان بر بخش های وسیعی از افغانستان حکم می راندند، نتوانستند پنجشیر را تسخیر کنند و احمد شاه مسعود، جبهه مقاومت را در پنجشیر تشکیل داد و علیه طالبان جنگید که تلفات سنگینی بر این گروه وارد شد. در سال ۲۰۲۱ نیز که طالبان بر افغانستان مسلط شدند، بار دیگر پنجشیر به مرکز و محور مقاومت مبدل شد و جنگ های شدید و پرتلفاتی بین طالبان و نیروهای جبهه مقاومت به رهبری فرزند احمد شاه مسعود، احمد مسعود صورت گرفت.