نخستین دادگاه مردمی برای بررسی جنایات طالبان امروز چهارشنبه، ۱۶ میزان/مهر، در شهر مادرید پایتخت اسپانیا، با تمرکز به جنایات ارتکاب یافته علیه زنان افغانستان کارش را آغاز میکند.
در دور اول این دادگاه که به مدت سه روز ادامه مییابد، اسناد و مدارکی مورد بررسی قرار میگیرد که نشاندهنده وقوع جنایت علیه زنان است.
هدف از برگزاری این دادگاه بررسی و مستندسازی نقض حقوق زنان در افغانستان پس از تسلط طالبان است.
این دادگاه مردمی را چهار نهاد مدنی و حقوق بشری «رواداری»، «مؤسسه حقوق بشر و دموکراسی افغانستان»، «نهاد پژوهش و توسعه» و «مجمع مدافعان حقوق بشر» برگزار میکنند.
این نهادها هدف از برگزاری دادگاه مردمی برای زنان افغانستان را مسیری برای مطالبه عدالت و پاسخگوساختن طالبان میخوانند.
فیصلههای این دادگاه از نظر حقوقی الزامآور نیست اما به اعتقاد آگاهان نقش نمادین مهمی در آشکار ساختن عملکرد ضد بشری طالبان دارد و اذهان عامه جهانیان را متوجه میسازد که در افغانستان چه جریان دارد.
طرح برگزاری دادگاه مردمی با استقبال گسترده نهادها و فعالان حقوق بشر مواجهه شده است.
دادگاههای مردمی برای بررسی عملکرد حکومت های سرکوبگری برگزار میشود که در داخل کشور امکان برگزاری دادگاه عادلانه و شنیده شدن صدای قربانیان وجود نداشته باشد. به همین دلیل ناظران میگویند که نفس برگزاری چنین دادگاهی در بیرون از کشور نظام قضایی و عدلی طالبان را زیر سوال میبرد و چهره سرکوبگر و ضد حقوق بشر این گروه را برملاتر میسازد.