میرزامحمودوف، وزیر انرژی ازبیکستان، در گفتوگو با شبکه ازبیکستان ۲۴ گفته که افغانستان راه ازبیکستان به آبهای آزاد جهان است.
وی افزوده که طالبان برای شرکتهای ازبیکستانی جواز کار در پروژههای اکتشاف و استخراج منابع هایدروکربنی در افغانستان را داده و در صورت ادامه ثبات، افغانستان راه رسیدن کشورش به آبهای آزاد جهان است.
وزیر انرژی ازبیکستان تصریح کرده که کار توسعه میدان گازی «توتیمیدان» آغاز شده و قرارداد این پروژه برای مدت ۲۵ سال میان طالبان و یک شرکت ازبیکستانی به نام اریل کام امضا شده است.
وی گفته است: «این مرحله نخست پروژه است و بسته به نتایج آن، کار در مناطق جدید نیز گسترش خواهد یافت.»
این مقام ازبیکستانی تاکید کرده که برقراری ثبات و توسعه زیربناها در افغانستان میتواند برای ازبیکستان فرصت دسترسی به آبهای آزاد جهان را فراهم کند.
وی گفته است: «اگر در آینده در افغانستان صلح برقرار شود و اقتصاد و زیرساختها رشد یابد، این کشور میتواند کوتاهترین مسیر ترانزیتی ما به مسیرهای آبی جهان باشد. این مسیر زمینهساز رشد بیشتر اقتصادی و گسترش ظرفیتهای لوژستیکی ازبیکستان خواهد شد.»
او تصریح کرده است: «این هدفی درازمدت، سیاسی و استراتژیک است. رییس جمهوری ما این واقعیت را بهخوبی درک میکند و معتقد است که اجرای گامبهگام و پیگیرانه این روند، نتایج کوتاهمدت، میانمدت و درازمدت به بار خواهد آورد.»
ازبیکستان در چهار سال اخیر با طالبان روابط نزدیکی برقرار کرده و تلاش کرده تا در عرصه اقتصادی از فرصتهایی که طالبان برای کسب مشروعیت بینالمللی در اختیار کشورها قرار میدهند، استفاده کند.
این در حالی است که تعامل با طالبان همواره از سوی نهادهای مدنی و مدافعان حقوق بشر در افغانستان و جهان با انتقاد همراه بوده است. منتقدان میگویند، با توجه به اینکه طالبان یک گروه تروریستی است و با گروههای مختلف تروریستی همکاری دارد، برقراری ارتباط با این گروه باید مشروط به شرایطی باشد که بتواند طالبان را در مسیر پذیرش مطالبات مشروع مردمی قرار دهد و آنان را به تن دادن به حاکمیت قانون و عدالت در افغانستان ترغیب کند.
جریانهای سیاسی مخالف طالبان و نهادهای مدنی میگویند که هرگونه سرمایهگذاری خارجی در افغانستان و قرارداد بستن با حاکمیت نامشروع طالبان، مادامی که یک حکومت قانونی و مردمی در کشور مستقر نشود، فاقد مشروعیت قانونی و حقوقی است و میتواند قابل برگشت باشد.
طالبان به شکل گسترده حقوق بشر و حقوق زنان را نقض کرده و یک اداره تکقومی و تکگروهی را در افغانستان ایجاد کرده که بسیاری از گروههای قومی و سیاسی در افغانستان با آن مخالفاند. هم اکنون چندین جبهه نظامی علیه طالبان میجنگند که داعیه آنان برگشت به حاکمیت قانون، مشارکت قومی و نظام عادلانه در افغانستان است.
