شماری از دانش‌آموزان و آموزگاران در ولایت پروان می‌گویند که مکاتب این ولایت با کمبود و نبود کتاب و مواد درسی روبرو هستند.
یکی از دانش‌آموزان لیسه/دبیرستان پسرانه در شهرستان/ولسوالی جبل السراج ولایت پروان به خبرگزاری پورانا گفت:«در صنف ما ۴۵ نفر هستیم، اما حدود۵۰ فیصد شاگردان کتاب درسی ندارند. کتاب‌های موجود نیز فرسوده شده و بیشتر شان قابل استفاده نیست. پول هم نداریم که از بازار کتاب خریداری کنیم.»
یک کارمند اداره معارف پروان می‌گوید« مقداری کتاب و مواد درسی از دوره جمهوریت در ریاست معارف موجود بود که آن را برای مکاتب و مدارس توزیع کردیم اما به همه کتاب نرسید.»
او می افزاید:«وزارت معارف با کمبود بودیجه مواجه بوده و توان چاپ کتاب و تامین مواد درسی را ندارد.»
یکی از دانش‌آموزان لیسه/دبیرستان پسرانه شهرستان سیدخیل ولایت پروان می‌گوید:«ما با کمبود کتاب حاضری، ترقی تعلیم و تباشیر مواجه هستیم و ریاست معارف در سه سال گذشته برما کتاب حاضری، ترقی تعلیم و تباشیر نداده و سه سال است که مدیران مکاتب از معلمان و شاگردان پول جمع آوری کرده مواد و ممد درسی را از بازار خریداری می‌کند.»
یک دانش‌آموز دیگر در شهر چاریکار مرکز ولایت پروان به خبرگزاری پورانا گفت:«سه سال است که در مکتب ما کتاب و قرطاسیه توزیع نشده و ما با پرداخت هزینه شخصی خود کتاب و قرطاسیه خریداری می‌کنیم.»
او می‌افزاید:«اداره مکتب برای هر چهار شاگرد یک جلد کتاب از هر مضمون توزیع کرده است و شاگردان با مشکلات زیادی مواجه هستند.»
آمر یکی از مکاتب پسرانه در شهر چاریکار گفت:« وجودی‌که کتاب‌های درسی بالاتر از صنف ششم را از مکاتب دخترانه به مکاتب پسرانه انتقال دادیم، اما مشکل کمبود کتاب حل نشده و زمانی که این موضوع را با ریاست معارف در جریان گذاشتیم، گفتند که کتاب و مواد درسی نداریم، خودتان یک چاره سازی کنید.»
او می افزاید که یک راه حل جمع‌آوری پول از شاگردان برای خرید کتاب است اما چون وضع اقتصادی مردم خراب است، والدین حاضر به پرداخت پول نیستند.
چندی پیش منابع در اداره معارف پروان گفتند که یک مقدار کمک‌هایی که یونیسف برای شاگردان مکتب در این ولایت انجام داده، طالبان آن را به مدارس جهادی اختصاص می‌دهند.
حدود یک ماه پیش وزیر معارف طالبان در ولایت میدان وردک گفت که وزارت معارف برای عمران و بازسازی و فراهم‌سازی امکانات آموزشی و حتا چاپ کتاب بودیجه ندارد و کشورهای اسلامی نیز از چاپ کتب درسی مورد نظر طالبان بخاطر وجود موضوعات جهادی در نصاب درسی امتناع ورزیدند.
شکایت‌های مشابهی از نبود کتاب و مواد درسی در سایر ولایت‌ها نیز وجود داشته است.
این درحالی است که طالبان با منع آموزش دختران بالاتر از صنف/کلاس ششم، نیمی از ساختارهای تشکیلاتی و ظرفیت وزارت معارف را به حالت تعلیق درآورده‌اند.
افزون بر این‌ها، اخیراً گزارش‌هایی از تنقیص تشکیلاتی اداره‌های معارف به نشر رسیده که به اعتقاد ناظران نظام معارف افغانستان دچار آسیب‌‌های جدی و جبران‌ناپذیر خواهد کرد.
نظام معارف از گذشته‌های دور به این سو در افغانستان دچار مشکل بوده است. کمبود معلمان متخصص، نبود ساختمان برای مکاتب، نبود امکانات و وسایل درسی پیشرفته از قبیل لابراتوار، پایین بودن معاش معلمان، پایین بودن سطح تحصیلات معلمان، عدم توجه جدی دولت به معارف از مشکلات عمده معارف در افغانستان بوده است. با برگشت طالبان به قدرت، نظام معارف هرچه بیشتر دچار مشکل و نارسایی شده است.