گروهی از پژوهشگران و فعالان مدنی ایران و مهاجر، به مسعود پزشکیان رییس جمهوری ایران نامه نوشته و از او خواستهاند که مانع اخراج مهاجران دارنده برگه سرشماری از ایران شود.
فعالان مدنی در این نامه گفتهاند که این موضوع اکنون بیش از هرزمان دیگری نیازمند مدیریتی مبتنی بر عدالت، اخلاق و کارآمدی برای کاهش تنشهای اجتماعی و رنجهای انسانی است.
در این نامه تصریح شده که اگرچه در گذشته اعلام شده بود که تمرکز دولت بر مدیریت مهاجران فاقد مدرک اقامتی است، اما از اسفندماه گذشته، سیاستی تازه ازسوی وزارت کشور به اجرا درآمده که دارندگان مدرک موسوم به «برگۀ سرشماری» را هدف قرار داده است.
فعالان مدنی در این نامه خاطرنشان ساختهاند که براساس این تصمیم، از امسال تنها گروه محدودی از مهاجران اجازۀ تمدید این مدرک اقامتی را خواهند داشت.
در این نامه آمده که این اقدام حدود دو میلیون مهاجر قانونی (از مجموع چهار میلیون مهاجر دارای مدرک اقامت) را در معرض بیمدرکی قرار میدهد و آنان را به مهاجران «غیرقانونی» بدل میکند که باید ظرف ماههای آینده ایران را ترک کنند.
در ادامه تاکید شده است که اجرای این سیاست با قطع خدمات اجتماعی و استفاده از ابزارهای قهری برای اخراج، پیامدهای جدی و نگرانکنندهای برای این جمعیت آسیبپذیر، بهخصوص زنان و کودکان، در ماههای پیشِرو خواهد داشت.
در نامه فعالان مدنی و پژوهشگران ایرانی به رییس جمهوری ایران، با اشاره به شرایط بد اقتصادی، امنیتی و اجتماعی کنونی افغانستان، نسبت به اخراج دو میلیون مهاجر ابراز نگرانی شده و یادآوری شده که مکان بازگرداندن أمن این جمعیت وجود ندارد.
این فعالان مدنی، اخراج این مهاجران را تنها به این دلیل که تبعۀ ایران نیستند، اخلاقاً پذیرفتنی ندانسته و با اصول و باورهای انسانی جامعۀ ایرانی در تعارض عنوان کرده اند.
به باور آنان، اجرای چنین سیاستی تحتتأثیر فضای مسموم ضدمهاجری است که در سالهای اخیر با انتشار اخبار جعلی و تصویرسازیهای ناعادلانه علیه جامعۀ مهاجران افغانستانی شکل گرفته و بخشی از افکار عمومی را دچار بدبینی کرده است.
به عقیده این فعالان مدنی راهکار حل این مسئله نه اقدامات ضربتی و قهری، بلکه فراهمسازی بستر بازگشت داوطلبانه در یک بازۀ زمانی بزرگتر، در کنار اتخاذ سیاستهای شمولگرا برای رفع تبعیض علیه مهاجران در جامعۀ ایران است.
در ادامه نامه آمده است که بهرهگیری از ظرفیت نهادهای علمی کشور برای تولید گزارشهای کارشناسی دقیق میتواند با شناخت واقعیتهای حضور مهاجران افغانستانی در ایران به بهبود تصمیمگیریها کمک کند.
در پایان، نویسندگان این نامه از ریاست جمهوری ایران تقاضا کردهاند که در تصمیمگیری دربارۀ سرنوشت دو میلیون انسان بیپناه، اصول حق و عدالت مدنظر قرار گرفته و اجازه داده نشود که تبلیغات منفی و رفتارهای تبعیضآمیز گروهی اندک، زمینهساز اجرای یکی از گستردهترین اخراجهای جمعی پناهجویان در تاریخ معاصر ایران شود.
گفتنی است که در یک سال اخیر وزارت امور داخله ایران سیاستهای سختگیرانهای را در قبال مهاجران افغانستان در پیش گرفته و نزدیک به دو میلیون تن را در سال گذشته از این کشور اخراج کرده است. این در حالی است که وضعیت اقتصادی و امنیتی و اجتماعی افغانستان بحرانی است و بسیاری از مهاجران اخراج شده در معرض گرسنگی و تهدیدهای جانی از جانب طالبان مواجهاند.
